Sosyal Medyada Şantaj: İlk 24 Saatte Yapmanız Gerekenler
İçindekiler
Biri size ait özel bir fotoğrafı, videoyu ya da mesajları yaymakla tehdit ederek para, yeni görüntü veya başka bir şey istiyorsa bu bir şantaj suçudur. Böyle bir durumda korku ve utanç hissetmek çok doğaldır. Ama şunu bilin: Suçlu olan siz değilsiniz ve bu durumdan çıkmanın, görüntülerin yayılmasını engellemenin yolları var.
Kısa cevap: Para göndermeyin ve pazarlığa girmeyin. Konuşmaları silmeden ekran görüntüsü alın, şantajcıyı platforma bildirin, ardından engelleyin. Görüntülerin yayılmasını önlemek için StopNCII.org aracını kullanın ve Cumhuriyet Başsavcılığı'na şikâyette bulunun. 18 yaşından küçükseniz hemen güvendiğiniz bir yetişkine haber verin.
Neden para göndermemelisiniz?
Şantajcıların büyük çoğunluğu ödeme aldıktan sonra daha fazlasını ister. Ödeme yapmak, karşı tarafa sizin ödeme yapan biri olduğunuzu gösterir ve talepler genellikle artar. Üstelik ödeme, görüntülerin silineceğini hiçbir şekilde garanti etmez. Bu tür şantajların önemli bir kısmı, yurt dışından çok sayıda kişiye aynı anda yapılan organize dolandırıcılıklardır.
İlk 24 saatte yapmanız gerekenler
1. Hiçbir şeyi silmeyin, delil toplayın
Konuşmaları silmek ilk refleks olabilir ama en önemli delilleriniz bunlardır. Şunların ekran görüntüsünü alın:
- Şantajcının profil sayfası, kullanıcı adı ve profil bağlantısı,
- Tehdit içeren mesajlar ve tarih-saat bilgileri,
- İstenen IBAN, kripto cüzdan adresi veya ödeme bilgileri,
- Varsa görüntülerin paylaşıldığı gönderi veya hesaplar.
2. İletişimi kesin
Şantajcıyla tartışmayın, yalvarmayın, yeni bir şey göndermeyin. Delilleri kaydettikten sonra hesabı şikâyet edin ve engelleyin. Sessiz kalmak, şantajcının üzerinizdeki baskı aracını zayıflatır.
3. Platforma bildirin
Instagram, Facebook, TikTok, Snapchat ve X'in tamamında şantaj ve rızasız özel görüntü paylaşımı açıkça yasaktır. Şantajcının hesabını taciz / tehdit veya çıplaklık / cinsel istismar kategorisinde şikâyet edin. Görüntüler paylaşıldıysa her paylaşımı ayrı ayrı bildirin.
4. StopNCII ile görüntülerin yayılmasını önleyin
StopNCII.org, rızanız dışında paylaşılabilecek özel görüntüleriniz için kullanabileceğiniz ücretsiz bir araçtır. Görüntüler kendi cihazınızdan hiç çıkmaz; araç yalnızca görüntünün dijital parmak izini (hash) oluşturur. Facebook, Instagram, TikTok gibi iş ortağı platformlar bu parmak iziyle eşleşen görüntüleri tespit edip engelleyebilir. 18 yaşından küçükler için aynı amaçla Take It Down aracı kullanılabilir.
5. Hesaplarınızı kilitleyin
- Hesaplarınızı geçici olarak gizli yapın; takipçi ve takip listeniz şantajcıdan gizlenir.
- Şantajcı hesaplarınıza erişmiş olabilir. Şifrelerinizi değiştirip iki faktörlü doğrulamayı açın. Ayrıntılar: sosyal medya hesap güvenliği.
- Sizi taklit eden bir hesap açıldıysa sahte hesap nasıl kapatılır rehberimizi izleyin.
6. Savcılığa şikâyette bulunun
Topladığınız delillerle bulunduğunuz yerdeki Cumhuriyet Başsavcılığı'na dilekçeyle ya da en yakın karakol aracılığıyla şikâyette bulunabilirsiniz. Türk Ceza Kanunu'nda şantaj (madde 107) bir yıldan üç yıla kadar hapis ve adli para cezası gerektiren bir suçtur. Özel görüntülerin yayılması ayrıca özel hayatın gizliliğini ihlal (madde 134) suçunu oluşturur.
Görüntüler zaten paylaşıldıysa
- Her paylaşımı platforma bildirin ve kaldırılmasını isteyin.
- Görüntüler Google aramalarında çıkıyorsa Google'ın rızasız özel görüntülerin kaldırılması talep formunu kullanın.
- 5651 sayılı Kanun kapsamında sulh ceza hâkimliğinden içeriğin kaldırılmasına ve erişimin engellenmesine karar verilmesini isteyebilirsiniz.
- Web sitelerinde yayımlanan içerikler için haber ve içerik kaldırma sürecimizi inceleyebilirsiniz.
Yalnız değilsiniz
Bu süreç ağır bir stres yaratabilir. Güvendiğiniz bir arkadaşınızla, ailenizden biriyle ya da bir uzmanla konuşmak çok yardımcı olur. Kendinize zarar verme düşünceniz varsa hemen 112'yi arayın. Hesaplarınızın güvenliğini sağlamak ve içerik kaldırma süreçlerinde destek almak için bizimle iletişime geçebilirsiniz. Görüşmeleriniz gizli tutulur.
İlgili rehberler: Sahte Hesap Açmak Suç mu?, Google Unutulma Hakkı
Sıkça Sorulan Sorular
Para gönderirsem görüntüleri siler mi?
Hayır, bunun hiçbir garantisi yoktur. Ödeme yapan kişilerden çoğu zaman daha fazla para istenir. En güvenli yol ödeme yapmamak, delilleri saklamak ve resmî yollara başvurmaktır.
Şantajcı yurt dışındaysa şikâyet işe yarar mı?
Platform bildirimleri ve StopNCII gibi araçlar şantajcının nerede olduğundan bağımsız çalışır. Savcılık şikâyeti de yapılmalıdır; yurt dışındaki kişiler için soruşturma uluslararası adli yardım gerektirebilir ama kayıt altına alınması önemlidir.
Şantajcıyı engellersem görüntüleri paylaşır mı?
Bu ihtimali kimse kesin olarak bilemez. Ancak şantajcılar genellikle karşılık alamadıkları kişilerle uğraşmayı bırakır. Engellemeden önce delilleri kaydetmek ve StopNCII'ye başvurmak riskinizi azaltır.
Şantaj suçunun cezası nedir?
Türk Ceza Kanunu'nun 107. maddesine göre şantaj, bir yıldan üç yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası gerektirir. Özel görüntülerin yayılması gibi başka suçlar varsa cezalar ayrıca değerlendirilir.
